Được viết trong các sắc phong; còn dân gian thì chơi chữ và xin chữ nơi các ông đồ vào những dịp lễ tết
Nên chỉ vài chục năm sau. Hay một phong bao mừng tuổi… Chữ xin cũng tùy theo hoài vọng của người xin chữ. Phố ông đồ bên cạnh Văn Miếu có thể coi là một “đặc sản” của Tết Hà Nội. Họ còn định hình được phong cách riêng của mình. Mỗi chữ cũng chẳng đáng bao lăm tiền. Đó là việc mà cả người xin chữ và người cho chữ đều khôn xiết trân trọng và nâng niu.
Bày giấy mực ra để bán chữ. Mấy bơ gạo nếp. Những nhà bình thường thì gửi con đến nhà thầy. Nên ai cũng muốn mua cho mình một đôi chữ. Lễ phẩm tùy gia đạo của người xin chữ có thể là chai rượu.
Cẩn trọng trong việc bồi giấy chọn bút… Xuân đã gõ cửa phố phường. Thì “hồn dân tộc lại đang sáng bừng trên giấy điệp” trong những nét thư pháp tài giỏi của những “ông đồ” trẻ tuổi. Mùng ba tết thầy” là vậy. Nải chuối. Đưa người ta trở về với nét phong tục xưa. Công việc của thầy đồ càng bận hơn bởi mọi người đến xin chữ.
Người người lại rộn rã rủ nhau đi xin chữ cầu lộc. Cách nay khoảng một thế kỷ. Thờ chữ và rước chữ là đối với những chữ của vua. Như dân gian có câu “mùng một tết cha. Có lẽ. Tuổi xanh đến với thư pháp chính yếu bởi sức hút nghệ thuật tài tình và phóng túng của bộ môn này. Một việc quan trọng của gia đình. Sống trải trong bầu sức sống ngàn đời của văn minh Á Đông.
Những nhà có tiền thì mời thầy về tận nhà để dạy chữ cho con cái. Chút vang bóng của hình ảnh ông đồ ngày Tết mới để lại nhiều dư vị đến thế! Thế nhưng. Cái Tết xưa yên ấm. Người cầu tài lộc thì xin chữ tài chữ lộc. Ông đồ đã không còn là “cái di tích tiều tụy đáng thương của một thời tàn” (Hoài Thanh).
Mùng hai tết mẹ. Xin chữ ngày Tết. Người Việt từ xưa có truyền thống thờ chữ. Người cầu sức khỏe sống lâu xin chữ thọ… Có những ông đồ thì lại đến các chợ.
Và ông đồ như một tượng trưng bạt tử của nhựa sống văn hóa ngàn đời. Cầu may mắn
Ông đồ thường dậy sớm chuẩn bị nghiên mực cho chu đáo. Cùng với đó là sự thắng thế của văn hóa Âu Tây. Ngoài các ông đồ già áo the khăn đóng là các ông đồ trẻ bụi bặm với quần jeans áo thun hay lịch duyệt trong các bộ vest.
7X và 8X. Rước chữ. Ông tú Trần Tế Xương lúc đó đã có lời thơ buồn ăn thua “Nghe nói khoa này sắp đổi thi/ Các ông đồ cổ đỗ mau đi/ Dẫu không bia đá còn bia miệng/ Vứt bút lông đi.
Ngoài cầu may mắn. Xin chữ. Mùi thơm của mực cũng làm cho ngày Tết thêm màu sắc và hương vị. Ngày Tết. Người cầu con cái xin chữ phúc. U hoài của trường Giám ngày xưa đang lắng đọng rêu phong. Sắm một chút lễ phẩm đến nhà thầy.
Chữ Nho mất. Người ta còn muốn xin cái đức độ. Những ông đồ chữ đẹp được mọi người chú ý rất nhiều. Tiếng thơ của Vũ Đình Liên còn xa xót hơn nhiều “Những người muôn năm cũ/ Hồn ở đâu bây giờ?”.
Trình bày sự phóng túng trong ý tưởng. Cầu tài. Tuấn kiệt của ông đồ. Lấy chữ để răn mình. Ông đồ ngày xưa rất được trọng vọng. Người xin chữ khăn áo chỉnh tề. Đến những năm đầu của thế kỷ XXI này. Hoặc nơi đông người tương hỗ. Chơi chữ. Giắt bút chì!”. Ngày lễ ngày tết phải sang tết thầy. Trong năm mới người ta coi điều gì nhất thì người ta xin. Tết sắp về.
Mấy năm trở lại đây. Theo đó. Bên vẻ trầm ngâm. Không chỉ thấu đạt những chuẩn tắc trong thư pháp. Và sắc đỏ của giấy.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét