Kể từ sau cuộc khủng hoảng năm 2008, quan hệ giữa Dim-ba-bu-ê với phương Tây đã bớt găng. Tranh luận nảy lửa giữa hai phe đã châm ngòi cho các cuộc đảo chính cướp đi sinh mạng của khoảng 200 người ủng hộ phe đối nghịch MDC. Đánh giá của cộng đồng quốc tế đối với việc tổ chức bầu cử ở Dim-ba-bu-ê rất quan yếu đối với nền kinh tế nước này, vốn rơi vào đình trệ trong nhiều thập kỷ với mức lạm phát phi mã. Việc tổ chức một cuộc bầu cử công bằng và dân chủ là cách độc nhất để Dim-ba-bu-ê ổn định và phát triển.
Đây cũng là lần thứ ba Thủ tướng Tơ-xvan-gi-rai tham gia cuộc đấu giành ghế Tổng thống với ông Mu-ga-bê, vị lãnh đạo 89 tuổi và có 33 năm cầm quyền ở Dim-ba-bu-ê. Phe đối lập buộc tội họ đã bị "mất trộm" trong "cuộc bầu cử ăn lận" và sẽ xuống đường để phản đối tuyên bố thắng lợi của Tổng thống Mu-ga-bê.
Trong cuộc bầu cử lần này, ZANU-PF giành 142 ghế trong QH 210 ghế, đủ để giành quyền sửa đổi Hiến pháp. Ông Tơ-xvan-gi-rai từng hai lần thất bại trước ông Mu-ga-bê trong các cuộc bầu cử năm 2002 và 2008. Mu-ga-bê và đảng đối chọi Phong trào đổi thay Dân chủ (MDC) của Thủ tướng M.
Mu-ga-bê đã giành chiến thắng với ít nhất hai phần ba số ghế QH sau cuộc tổng tuyển cử hôm 31-7. Mỹ tuyên bố sẵn sàng xem xét nới lỏng cấm vận nước này nếu cuộc bầu cử diễn ra sức bằng, hòa bình và sáng tỏ. Tuy nhiên, sự hồ nghi của phe đối nghịch về việc tổ chức bầu cử đã khiến một thành viên cấp cao của MDC hạ mức dự báo tăng trưởng kinh tế năm nay của Dim-ba-bu-ê từ 5% còn 3,4%.
Trước áp lực của các nhà lãnh đạo châu Phi, hai đối thủ chính trị này đã thành lập một chính phủ san sớt quyền lực vào năm 2009. Lập trường của phương Tây đối với chế độ của ông Mu-ga-bê đổi thay nhờ những cách tân gần đây ở nước này, trong đó có việc sửa đổi Hiến pháp theo hướng giảm bớt quyền lực của tổng thống.
Nhưng, chính trường nhà nước miền nam châu Phi này vẫn bấp bênh và đầy bất ổn khi đảng đối lập cáo buộc cuộc tổng tuyển cử "bị đánh cắp" và tuyên bố tổ chức biểu tình phản đối kết quả bầu cử. EU đã dần nới lỏng các biện pháp trừng trị Dim-ba-bu-ê, vốn được ứng dụng lần đầu năm 2002, như một phần trong chiến lược cổ vũ canh tân chính trị tại quốc gia châu Phi này sau 33 năm dưới sự cầm quyền của ông Mu-ga-bê.
Theo đánh giá của Ngân hàng Phát triển châu Phi, nhà nước này không thể chịu thêm một thời kỳ bất ổn nào nữa sau thời kì dài nền kinh tế chậm phát triển và phải qua cuộc khủng hoảng nghiêm trọng năm 2008. Các lệnh trừng trị của phương Tây từng duy trì nhiều năm đối với chính quyền của Tổng thống Mu-ga-bê đã dần được dỡ bỏ.
ĐAN HÀ. Liên hiệp châu Âu (EU) đã tạm ngừng phần lớn lệnh trị chống Dim-ba-bu-ê sau khi nước này tổ chức thành công cuộc trưng cầu ý dân về bản Hiến pháp mới hồi tháng 3 vừa qua.
Tuy nhiên, những diễn biến liên tưởng kết quả bầu cử lần này đe dọa một lần nữa đẩy Dim-ba-bu-ê vào "vết xe đổ", khiến con đường tiến tới ổn định chính trị và thời cơ hồi phục nền kinh tế nhà nước miền nam châu Phi này còn rất mỏng manh.
Cuộc tổng tuyển cử vừa qua ở Dim-ba-bu-ê là cuộc cạnh tranh quyết liệt giữa đảng ZANU- PF của Tổng thống R.
Cộng đồng Phát triển miền nam châu Phi (SADC), tổ chức gồm 15 quốc gia thành viên chịu bổn phận giám sát cuộc bầu cử QH Dim-ba-bu-ê kết luận rằng, cuộc bầu cử đã diễn ra một cách "tự do và hòa bình". Trong cuộc bầu cử năm 2008, ông Tơ-xvan-gi-rai đã đánh bại ông Mu-ga-bê trong vòng đầu, nhưng không hội đủ số phiếu để tránh cuộc bỏ thăm vòng 2.
Lo ngại "kịch bản xấu" của cuộc bầu cử trước lặp lại ở Dim-ba-bu-ê, Tổng Thư ký LHQ Ban Ki Mun kêu gọi các bên kềm chế, SADC kêu gọi các bên tôn trọng và chấp thuận kết quả bầu cử nhằm tránh bất ổn. Bất ổn chính trị khi đó đã đẩy nền kinh tế Dim-ba-bu-ê rơi vào khủng hoảng. Đảng trận mạc Yêu nước thống nhất nhà nước châu Phi Dim-ba-bu-ê (ZANU-PF) của Tổng thống R.
Nhưng, MDC ngay tức khắc tuyên bố không xác nhận kết quả bầu cử và bác thành lập chính phủ. Điều này đi kèm nhịp Dim-ba-bu-ê được giảm nợ từ các tổ chức tài chính quốc tế.
Và, tại cuộc bỏ phiếu vòng 2 sau đó, ông Mu-ga-bê đã tuyên bố giành chiến thắng. Tơ-xvan-gi-rai. Nền kinh tế mới hồi phục sau hơn một thập kỷ suy thoái kinh tế, quản lý yếu kém, thiếu lương thực, siêu lạm phát bởi những biện pháp trừng phạt của phương Tây đối với chính quyền của Tổng thống Mu-ga-bê.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét